Follow
Greinin var skrifuð fyrir Morgunblaðið og birtist þar, laugardaginn 21. mars.
Djúpt á minni
Drýpur er fyrsta plata Bergþóru Kristbergsdóttur. Hún á nokkuð óvenjulegan feril að baki í tónlistinni en eftir að hafa tekið sér áratugar langt hlé frá klarínettleik sneri hún aftur í hann 25 ára gömul. Útskrifaðist svo með BA-gráðu í nýmiðlatónsmíðum frá Listaháskóla Íslands 2023. Nálgun hennar við tónsmíðar er brennd marki yngri kynslóða, farið er yfir mörk og mæri kinnroðalaust og nútímatónlist, rafi og tilraunasprettum blandað saman eins og ekkert sé. Vinna Bergþóru með bæði MSEA (tilraunapopp) og tilraunasvartmálmssveitinni Altari styðja vel við þetta mat mitt.
Hugmynd kviknar
Hugmyndin að Drýpur kviknaði á námsárum Bergþóru við Listaháskóla Íslands og hefur verið meira en fjögur ár í bígerð. Klarínettið stendur hér í brennidepli og eru „allar hliðar hljóðfærisins kannaðar“ eins og segir í formlegri tilkynningu. Þar er og rætt um að tónlistin sé í senn drungaleg og mjúk og ekki annað hægt en að taka undir það eftir að hafa hlýtt á verkið. Það er þá einkar persónulegt, „dregur upp innra landslag átaka, kvíða og söknuðar sem endurspeglar það sem tónsmiðurinn tókst á við í eigin lífi“, segir í fyrrgreindri tilkynningu. Platan var tekin upp 2024 í Sundlauginni.
Ég var svo heppinn að komast á útgáfutónleika Bergþóru í Tjarnarbíói á dögunum. Húsið var vel fullt og frammáfólk úr bransanum fjölmennti. Gaman líka að hitta nemendur mína úr LHÍ. Varningsborð frammi við meira að segja og ég keypti mér bol (sem ég er í núna). Myndin aftan á ku öfug þannig að hann fer á 3.000 dollara á ebay eftir tuttugu ár. Eftir bolakaup gekk ég inn í salinn og mætti skuggalegri og áleitinni stemningu sem var um leið hlý og umvefjandi, nákvæmlega eins og lýst er að ofan. Fjöldi manns sá um flutninginn og klarinett settu næsta heimilislegan blæ á framvinduna á meðan kontrabassi og rafhljóð sáu um þunga bæði og drunga. Það sem ég nam þarna er sömuleiðis á plötunni, nema hvað.
Hið hæfandi nefnda „Intro“ opnar Drýpur. Hér er spenna, framvindan á hægu skriði og manni er nánast farið að líða óþægilega um miðbikið. Bára Gísladóttir og Bergrún Snæbjörnsdóttir koma upp í hugann, þó að meðferð Bergþóru á „þyngslum“, ef ég má orða það svo, sé algerlega með hennar persónulega sniði. Ólíkar listakonur, allar þrjár, og allar frábærar. „Armæða“ kemur í kjölfarið (hvílíkur titill!) og blíðkar stemninguna. Lágvært og natið en þræðinum frá inngangsstemmunni er samt haldið. Róðurinn herðist svo á „Shoggoth“, tónlist sem hljómar eins og hún standi kyrr. Þung. En samt ekki. Þannig rúllar þetta verk, fer upp og niður í hljóm- sem tilfinningaskala.
Staldrað við
Það er til marks um góða tónlist ef maður á í erfiðleikum með að lýsa henni. Þegar maður staldrar við og erfiðar við lýsingu: „Er þetta þungt, létt eða hvað?“ Þetta má aldrei vera alveg gefið. Drýpur er þannig verk, hér er, eins og skáldið segir sjálft, verið að miðla tilfinningalegu flökti og það er gert við ósungna tónlist. Eins og í „Værð“, þar sem brugðið er upp fallegum myndum með hjálp frá blásturshljóðfærum um leið og spennan fær að gára undir. Drýpur er þannig vel heppnaður frumburður í alla staði, og þetta segi ég … kinnroðalaust.
Deildu!
